Efni síðu:

Upplýsingatorg

Slysaskýrsla 2005

Hér gefst kostur á að nálgast Slysaskýrslu ársins 2005 og fyrirlestur sem inniheldur útdrátt úr skýrslunni:

Upplýsingar og samantekt úr skýrslu um umferðarslys á Íslandi árið 2005

Vegur

Markmið stjórnvalda á Íslandi í umferðaröryggismálum
Þegar umferðaröryggismál voru flutt frá dómsmálaráðuneyti til samgönguráðuneytis 1. janúar 2004 settu stjórnvöld sér ný markmið til að vinna að. Það er að fjöldi látinna í umferðinni verði aldrei meiri en það sem lægst gerist hjá þeim þjóðum sem best standa, fyrir árið 2016. Markmiðið er að vera meðal þeirra bestu í heiminum. Þá er það markmiðið að látnum og alvarlega slösuðum fækki að jafnaði um 5% ár hvert til ársins 2016 og að miðað sé við meðaltal fimm ára tímabila.

Fjöldi slasaðra í umferðinni 2005
Heildarfjöldi slysa, slasaðra og látinna í umferðinni var minni árið 2005 en árið á undan en slösuðum og látnum fækkaði úr 1156 í 1013. Slysatilvikum fækkaði úr 790 í 671. Alvarlega slösuðum fjölgaði hins vegar úr 115 árið 2004 í 129 árið 2005. Samtals slösuðust alvarlega og létust 148 í fyrra en voru 138 árið á undan. Sé fjöldi slysa borinn saman við árið 1999, en það ár voru þau flest á síðasta áratug, kemur í ljós að þeim hefur fækkað um 43% og slösuðum um 41%.
Á síðustu tíu árum hefur slösuðum og látnum fækkað um 57,1% ef reiknað er miðað við 100 þúsund ökutæki. Fækkunin miðað við 100 þúsund íbúa er hins vegar 41%. Þá hefur slösuðum og látnum fækkað um 54% miðað við milljónir ekinna kílómetra. Af þessu má sjá að slösuðum hefur fækkað umtalsvert og hafa ber í huga að árið 2004 slösuðust færri alvarlega en tvo síðustu áratugi.

Hvers vegna hefur þróunin orðið með þessum hætti?
Ýmsir þættir hafa án efa áhrif í þessum efnum. Má þar nefna að bílar eru orðnir mun öruggari núna en fyrir um það bil áratug, þeir hafa betri öryggisbúnað og einnig má nefna að bílbeltanotkun er orðin almennari, einkum þegar ekið er utan þéttbýlis. Einnig má sjá af tölum um slys á börnum að aukin og rétt notkun öryggisbúnaðar fyrir börn hefur umtalsverð áhrif á fjölda slysa á börnum sem eru farþegar í bílum. Þar við bætist að áróður og fræðsla af hálfu Umferðarstofu hefur án efa sín áhrif og loks má nefna áhrif aukinnar löggæslu meðal annars í kjölfar samnings Umferðarstofu, samgönguráðuneytis og Vegagerðarinnar við Ríkislögreglustjóra um tímabundið aukið eftirlit á þjóðvegum. Hins vegar valda fréttir af ofsaakstri á undanförnum mánuðum miklum áhyggjum og brýnt er að uppræta hann hið allra fyrsta ef ekki á illa að fara.

Banaslys árið 2005
Á síðasta ári urðu 16 banaslys og í þeim létust 19 manns. Árið 2004 létust 23 í 20 slysum. Leita þarf aftur til ársins 1997 til að sjá jafn fá banaslys eins og 2005. 13 banaslys urðu í dreifbýli, en 3 í þéttbýli. 13 hinna látnu voru karlar og 6 konur. Ölvun kom við sögu í óvenju mörgum banaslysum árið 2005 eða í sex tilfellum af sextán sem eru 38% slysa. 1 gangandi vegfarandi lést á síðasta ári, 9 létust í slysum þar sem eitt ökutæki kom við sögu, þ.e. í bílveltu eða útafakstri, einn lést í hliðarárekstri og 8 í árekstri framan á bíl sem kom á móti. Gleðilegt er að ekkert barn lést í umferðarslysi á árinu 2005.

Slysum á börnum hefur fækkað á undanförnum áratug
Á síðustu tíu árum hefur orðið umtalsverð fækkun á slysum á börnum á aldrinum frá fæðingu til 14 ára. 176 börn á þeim aldri slösuðust árið 1996, 188 árið 1998, en voru 105 á árinu 2005. Mest fækkun hefur orðið meðal yngstu barnanna, frá fæðingu til 6 ára aldurs, eða úr 54 árið 1996 í 20 á síðasta ári. Reyndar slösuðust 65 börn á þeim aldri á árinu 1997. Langflest þeirra barna sem slösuðust í yngri hópnum árið 2005 voru farþegar í bíl eða 15 af 20. Af slösuðum börnum á þeim aldri 1997 voru 41 farþegar í bílum, 17 gangandi og 7 á reiðhjóli. Í hópi barna á aldrinum 7 til 14 ára voru 47 farþegar í bílum árið 1997, 33 gangandi og 27 á reiðhjólum. 43 þeirra barna á aldrinum 7 til 14 ára voru farþegar í bílum árið 2005 , en 16 þeirra voru á reiðhjólum og 26 gangandi vegfarendur. Er það í samræmi við þá staðreynd að á þeim aldri verða börn sjálfstæðir vegfarendur og fara ferða sinna gangandi eða hjólandi.

Nokkrar staðreyndir um umferðarslys árið 2005

Á árinu 2005 urðu flest umferðarslys í desember eða 119 og næstflest 115 í ágúst. Athygli vekur hins vegar hversu fá slys urðu í maí, júní og júlí.
Flest alvarleg slys urðu á síðasta ári í októbermánuði eða 16, en fæst í janúar eða 3. 42 alvarleg slys urðu á fyrri helmingi ársins en 65 á síðari hluta þess.
Flest umferðaróhöpp og slys verða milli klukkan 16 og 17 síðdegis og eru þau helmingi fleiri heldur en milli klukkan 8 og 9 á morgnana.
Flest umferðaróhöpp og slys verða á föstudögum, en fæst á sunnudögum og næstfæst á laugardögum.
Slösuðum í umferðinni hefur fækkað frá árinu 1996 um 58% sé miðað við fjölda ökutækja.
Slösuðum í umferðinni hefur fækkað frá árinu 1996 um 41% sé miðað við 100 þúsund íbúa.
Slösuðum í umferðinni fækkaði um 13% frá árinu 2004 til 2005. Alvarlega slösuðum og látnum fjölgaði hins vegar um 8 milli ára eða úr 138 í 148.
Slysum með meiðslum í Reykjavík hefur fækkað frá árinu 1996 úr 595 í 237 eða um 61%. Þá hefur alvarlega slösuðum í borginni fækkað á sama tímabili úr 85 í 34 eða um 60%.
Slysum í umferðinni hér á landi þar sem útlendingar koma við sögu fækkaði um 42% frá árinu 2004 til 2005.

Látnir í umferðarslysum á Norðurlöndum