Umferðaröryggi
Hlaupahjól
Það hefur eflaust ekki farið fram hjá neinum að hlaupahjól hafa notið gífurlegra vinsælda hér á landi undanfarin sumur. Stórir og smáir þeysast um á þessum litlu farartækjum og gleðin skín úr augum þeirra. En er þetta hættulaus ferðamáti? Eða hafa hlaupahjólin aukna slysatíðni í för með sér?
Hlaupahjól eru ekki ný af nálinni enda urðu þau fyrst vinsæl í Þýskalandi í kringum 1800. Um 1950 varð þeirra aftur vart en í heldur tæknilegri útgáfu en áður tíðkaðist. Hlaupahjólin bjóða upp á mikla skemmtun sem þó getur reynst hættuleg ef ítrustu varkárni er ekki gætt. Í Bandaríkjunum hafa orðið mörg hlaupahjólaslys og er óttast að slysatíðnin aukist í framtíðinni.
Hlaupahjólin eru eins og gömlu góðu hlaupabrettin nema með stillanlegu handfangi, nokkurs konar stýri. Það fer síðan eftir krafti hvers og eins hversu hratt er farið en hlaupahjól komast með góðu móti upp í 8,5-10,2 km/klst. Erlendis hefur fólk nýtt sér þennan skjóta ferðamáta til að komast fyrr á milli staða. Það þykir ekki vinsælt meðal gangandi vegfaranda en óttast er um öryggi þeirra þegar hlaupahjólin fara á fleygiferð um gangstéttirnar, t.d fyrir horn.
25% af meiðslum sem fólk hlýtur á hlaupahjólum eru á andliti og höfði. Slysahættan er ekki síðri en á hjólum, línuskautum og hjólabrettum og því er nauðsynlegt að fara varlega. Læknar óttast að slysatíðni aukist vegna vinsælda hlaupahjólanna og hvetja því alla til að nota viðeigandi öryggisbúnað. Dr. Ronald Maier yfirlæknir við Harborview Medical Center í Seattle segir að höfuðmeiðsl á börnum geti haft veruleg áhrif á námsgetu þeirra til frambúðar. Notkun hjálma minnkar líkur á höfuðmeiðslum um 80%.
Nauðsynlegur öryggis- og hlífðarbúnaður:
1) Hjálmur: Góður hjálmur er mikilvægasti öryggisbúnaðurinn. Skrámur og marblettir hverfa með tímanum en höfuðmeiðsl geta haft alvarlegar afleiðingar alla tíð.
2) Skór: Mikilvægt er að vera í stömum skóm til að hindra að hægt sé að renna auðveldlega af hlaupahjólinu. Flestir íþróttaskór henta vel en sandalar og háhælaðir skór geta reynst hættulegir.
3) Hné- og olnbogahlífar: Best er að kaupa plasthlífar og hafa skal í huga að þessi hlífðarbúnaður er mjög mikilvægur til að koma í veg fyrir meiðsl á liðamótum.
4) Hanskar: Hanskar hlífa höndunum vel og mælt er með úlnliðshlífum sem verja bæði úlnliði og hendur.
Nokkur góð ráð:
1) Líkamsbeiting: Ávallt skal standa beinn. Ef hallað er of mikið fram kemst ójafnvægi á líkamann og auðvelt er að missa stjórn á hlaupahjólinu.
2) Að stansa: Til að stansa skal stigið á aftara eða fremra hjólið. Auðveldast getur þó reynst að stíga einfaldlega af hlaupahjólinu.
3) Umferð: Ávallt skal fylgja umferðarreglunum, s.s. að víkja til hægri. Hlaupahjól eiga ekki að vera á akbrautum.
4) Einstaklingshlaupahjól: Flest hlaupahjól eru hönnuð fyrir 1 einstakling svo fleiri skulu ekki vera á hjólinu í einu.
Hlaupahjól eru ekki ný af nálinni enda urðu þau fyrst vinsæl í Þýskalandi í kringum 1800. Um 1950 varð þeirra aftur vart en í heldur tæknilegri útgáfu en áður tíðkaðist. Hlaupahjólin bjóða upp á mikla skemmtun sem þó getur reynst hættuleg ef ítrustu varkárni er ekki gætt. Í Bandaríkjunum hafa orðið mörg hlaupahjólaslys og er óttast að slysatíðnin aukist í framtíðinni.
Hlaupahjólin eru eins og gömlu góðu hlaupabrettin nema með stillanlegu handfangi, nokkurs konar stýri. Það fer síðan eftir krafti hvers og eins hversu hratt er farið en hlaupahjól komast með góðu móti upp í 8,5-10,2 km/klst. Erlendis hefur fólk nýtt sér þennan skjóta ferðamáta til að komast fyrr á milli staða. Það þykir ekki vinsælt meðal gangandi vegfaranda en óttast er um öryggi þeirra þegar hlaupahjólin fara á fleygiferð um gangstéttirnar, t.d fyrir horn.
25% af meiðslum sem fólk hlýtur á hlaupahjólum eru á andliti og höfði. Slysahættan er ekki síðri en á hjólum, línuskautum og hjólabrettum og því er nauðsynlegt að fara varlega. Læknar óttast að slysatíðni aukist vegna vinsælda hlaupahjólanna og hvetja því alla til að nota viðeigandi öryggisbúnað. Dr. Ronald Maier yfirlæknir við Harborview Medical Center í Seattle segir að höfuðmeiðsl á börnum geti haft veruleg áhrif á námsgetu þeirra til frambúðar. Notkun hjálma minnkar líkur á höfuðmeiðslum um 80%.
Nauðsynlegur öryggis- og hlífðarbúnaður:
1) Hjálmur: Góður hjálmur er mikilvægasti öryggisbúnaðurinn. Skrámur og marblettir hverfa með tímanum en höfuðmeiðsl geta haft alvarlegar afleiðingar alla tíð.
2) Skór: Mikilvægt er að vera í stömum skóm til að hindra að hægt sé að renna auðveldlega af hlaupahjólinu. Flestir íþróttaskór henta vel en sandalar og háhælaðir skór geta reynst hættulegir.
3) Hné- og olnbogahlífar: Best er að kaupa plasthlífar og hafa skal í huga að þessi hlífðarbúnaður er mjög mikilvægur til að koma í veg fyrir meiðsl á liðamótum.
4) Hanskar: Hanskar hlífa höndunum vel og mælt er með úlnliðshlífum sem verja bæði úlnliði og hendur.
Nokkur góð ráð:
1) Líkamsbeiting: Ávallt skal standa beinn. Ef hallað er of mikið fram kemst ójafnvægi á líkamann og auðvelt er að missa stjórn á hlaupahjólinu.
2) Að stansa: Til að stansa skal stigið á aftara eða fremra hjólið. Auðveldast getur þó reynst að stíga einfaldlega af hlaupahjólinu.
3) Umferð: Ávallt skal fylgja umferðarreglunum, s.s. að víkja til hægri. Hlaupahjól eiga ekki að vera á akbrautum.
4) Einstaklingshlaupahjól: Flest hlaupahjól eru hönnuð fyrir 1 einstakling svo fleiri skulu ekki vera á hjólinu í einu.
